Đặc điểm thực vật và mã vạch DNA của cây Muồng hoàng yến (Cassia fistula L., Fabaceae)

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Cây Muồng hoàng yến (Cassia fistula L.) đã được sử dụng rộng rãi trong y học cổ truyền với nhiều công dụng như nhuận tràng, tẩy xổ, trị táo bón, tiêu chảy, và các bệnh lý khác. Tuy nhiên, ít có tài liệu nghiên cứu về giải phẫu của loài cây này. Mục tiêu nghiên cứu là khảo sát đặc điểm thực vật học kết hợp với phân tích mã vạch DNA nhằm định danh chính xác loài Muồng hoàng yến (Cassia fistula L.). Nguyên liệu và phương pháp: Mẫu Cassia fistula L. thu tại Long An được mô tả hình thái, khảo sát vi phẫu bằng phương pháp nhuộm kép Carmino-vert de Mirande, phân tích bột dược liệu dưới kính hiển vi và giải trình tự vùng gen ITS sau khi khuếch đại bằng PCR để xác định loài. Kết quả: Cây Muồng hoàng yến là thân gỗ lớn, lá kép lông chim một lần chẵn, hoa vàng mọc thành chùm thòng dài và quả đậu hình trụ. Cấu trúc vi phẫu của thân, lá và quả thể hiện rõ các đặc điểm điển hình của họ Đậu như lớp bần phát triển, mô cứng thành vòng quanh libe và tia tủy hẹp. Bột dược liệu có sự hiện diện của mảnh biểu bì mang lông che chở đơn bào, sợi mô cứng, tinh thể calci oxalat hình cầu gai và hạt tinh bột nhỏ. Phân tích mã vạch DNA vùng gen ITS cho kết quả tương đồng 100% với Cassia fistula L. trên cơ sở dữ liệu GenBank, khẳng định định danh loài. Kết luận: Nghiên cứu cung cấp dữ liệu về loài Muồng hoàng yến về thực vật và DNA, làm cơ sở cho các nghiên cứu và ứng dụng dược liệu sau này.

Abstract

Background: Cassia fistula L. is a medicinal plant widely used in traditional medicine as a laxative, purgative, and remedy for constipation, diarrhea, and several other disorders. However, detailed anatomical investigations of this species are still limited. Objective: This study aimed to characterize the botanical features of Cassia fistula L. and apply DNA barcoding to confirm its taxonomic identification. Materials and methods: Plant samples of Cassia fistula L. collected from Long An Province were examined for their morphological traits and anatomical structures using the Carmino-vert de Mirande doublestaining technique. The medicinal powder was observed under a light microscope, and the internal transcribed spacer (ITS) region was amplified by PCR and sequenced for molecular identification. Results: Cassia fistula L. is a large woody tree with even-pinnate compound leaves, bright yellow flowers borne in long pendulous racemes, and cylindrical pods. Microscopic analysis of the stem, leaves, and fruits revealed diagnostic features characteristic of the Fabaceae family, including a developed cork layer, a sclerenchymatous ring surrounding the phloem, and narrow medullary rays. The powdered drug contained epidermal fragments with unicellular trichomes, sclerenchyma fibers, spherical calcium oxalate crystals, and small starch granules. DNA barcoding of the ITS region showed 100% sequence similarity with Cassia fistula L. sequences in the GenBank database, confirming its species identity. Conclusion: The study provides comprehensive morphological, anatomical, and molecular data for Cassia fistula L., serving as a reliable reference for future pharmacognostic and phytochemical research.