Sử dụng thuốc kháng vitamin K trên bệnh nhân rung nhĩ tại một bệnh viện ở Cần Thơ năm 2025

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Thuốc kháng vitamin K (VKA) được sử dụng phổ biến trong dự phòng đột quỵ ở bệnh nhân rung nhĩ. Hiệu quả và an toàn của VKA phụ thuộc vào tính hợp lý trong chỉ định, lựa chọn thuốc và điều chỉnh liều theo chỉ số INR. Mục tiêu: Mô tả thực trạng sử dụng VKA và xác định các yếu tố liên quan đến tính hợp lý trong điều trị bệnh nhân rung nhĩ. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 156 bệnh nhân. Thực trạng và đánh giá tính hợp lý sử dụng VKA về chỉ định, lựa chọn thuốc, liều dùng, tần suất, tương tác thuốc, tính tuân thủ và đặc điểm người kê đơn. Kết quả: Tỷ lệ sử dụng VKA hợp lý chung đạt 65.4%. Sử dụng chưa hợp lý chủ yếu liên quan đến liều dùng (21.2%). Bác sĩ từ 50 tuổi trở lên hoặc thâm niên công tác < 5 năm có liên quan đến tăng nguy cơ kê đơn không hợp lý. Tình trạng nhiều bệnh mắc kèm cũng là yếu tố liên quan có ý nghĩa đến tỷ lệ sử dụng không hợp lý. Kết luận: Công tác dược lâm sàng cần chú trọng tăng cường cá thể hóa điều trị nhất là hiệu chỉnh liều dùng VKA; kết hợp giáo dục bệnh nhân về tuân thủ điều trị nhằm nâng cao tính hợp lý trong sử dụng thuốc.

Abstract

Background: Vitamin K antagonists (VKAs) are commonly used for stroke prevention in patients with atrial fibrillation. The efficacy and safety of VKAs depend on the appropriateness of the indication, drug selection, and dose adjustment based on the INR. Objectives: To describe the current status of VKA use and identify factors associated with the appropriateness of treatment in patients with atrial fibrillation. Materials and method: A cross - sectional descriptive study was conducted on 156 patients. The status and appropriateness of VKA use were evaluated regarding indication, drug selection, dosage, frequency, drug interactions, adherence, and prescriber characteristics. Results: The overall rate of appropriate VKA use was 65.4%. Inappropriate use was primarily related to dosage (21.2%). Physicians aged 50 years or older or those with less than 5 years of professional experience were associated with an increased risk of inappropriate prescribing. The presence of multiple comorbidities was also a significant factor associated with the rate of inappropriate use. Conclusion: Clinical pharmacy services should focus on enhancing the individualization of treatment, particularly the adjustment of VKA dosages, and combine this with patient education on treatment adherence to improve the rational use of medication.