Vấn đề liên quan đến thuốc trên người cao tuổi tại một bệnh viện thuộc Cần Thơ năm 2025
Các tác giả
DOI: https://doi.org/10.59294/HIUJS2026101Từ khóa:
các vấn đề liên quan đến thuốc, DRP, người cao tuổi, điều trị ngoại trúTóm tắt
Đặt vấn đề: Các vấn đề liên quan đến thuốc (DRP) là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến thất bại điều trị, đặc biệt ở bệnh nhân cao tuổi ngoại trú. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định tỷ lệ DRP và một số yếu tố liên quan ở bệnh nhân cao tuổi điều trị ngoại trú. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang, hồi cứu đơn thuốc bảo hiểm y tế ngoại trú tại ba phòng khám Nội Tổng Hợp và phòng khám Nội Hô Hấp của một bệnh viện tại thành phố Cần Thơ. DRP được phân loại theo Bộ mã các vấn đề liên quan đến thuốc của Bộ Y tế, ban hành kèm Quyết định 3547/QĐ-BYT. Kết quả: Trong 320 đơn thuốc được chọn ngẫu nhiên, tỷ lệ đơn có ít nhất 1 DRP là 24.4%. Lựa chọn thuốc là nhóm DRP chiếm tỷ lệ cao nhất (14.06%); trong đó, tương tác thuốc có ý nghĩa lâm sàng chiếm 7.19% và kê đơn không có chỉ định phù hợp chiếm 5.62%. Bệnh nhân sử dụng đa dược (được định nghĩa là ≥ 5 thuốc/ngày) có nguy cơ mắc DRP nhiều hơn so với nhóm dùng < 5 thuốc, có ý nghĩa thống kê (OR = 3.75; p < 0.001). Kết luận: Lựa chọn thuốc là nhóm DRP phổ biến nhất. Số lượng thuốc trong đơn liên quan có ý nghĩa thống kê với sự gia tăng DRP.
Abstract
Background: Drug-related problems (DRPs) are a leading cause of treatment failure, particularly among older outpatients. Objective: To determine the prevalence of DRPs and associated factors among older outpatients. Methods: A cross-sectional descriptive study was conducted through retrospective review of outpatient health insurance prescriptions from three General Internal Medicine clinics and one Pulmonology clinic at a hospital in Can Tho City. DRPs were classified according to the Vietnamese Ministry of Health’s drug-related problem coding system, issued under Decision No. 3547/QĐ-BYT. Results: Among 320 randomly selected prescriptions, 24.4% had at least one DRP. Drug selection was the most common DRP category (14.06%), mainly involving clinically significant drug interactions (7.19%) and prescriptions without an appropriate indication (5.62%). Patients receiving polypharmacy (defined as ≥ 5 drugs/day) had a higher risk of experiencing DRPs than the group receiving < 5 drugs, with statistical significance (OR = 3.75; p < 0.001). Conclusion: Drug selection was the most common DRP category. The number of prescribed drugs was significantly associated with an increased in DRPs.
Tài liệu tham khảo
[1] World Health Organization, World report on ageing and health, 2015.
[2] F. Pazan và M. Wehling, "Polypharmacy in older adults: a narrative review of definitions, epidemiology and consequences", Eur Geriatr Med, 12, 3, 443-452, 2021. DOI: 10.1007/s41999-021-00479-3:
[3] N. Prasad, E.C.Y. Lau, I. Wojt,... "Prevalence of and Risk Factors for Drug-Related Readmissions in Older Adults: A Systematic Review and Meta-Analysis", Drugs & Aging, 41, 1, 1-11, 2024. DOI: 10.1007/s40266-023-01076-8:
[4] N. Thang, L.B.T. Duong, P.T. Suol,... "Drug-related problems and clinical pharmacist interventions in prescribing for older outpatients in Vietnam", Pharmaceutical Sciences Asia, 52, 4, 2025.
[5] Bộ Y tế, Quyết định số 3547/QĐ-BYT Quyết định về việc ban hành mẫu phiếu phân tích sử dụng thuốc, 2021.
[6] Bộ Y tế, Quyết định số 5948/QĐ-BYT Quyết định về việc ban hành danh mục tương tác thuốc chống chỉ định trong thực hành lâm sàng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, 2021.
[7] B.M. Thiện và D.X. Chữ, "Một số vấn đề liên quan đến thuốc trong kê đơn điều trị ngoại trú trên bệnh nhân cao tuổi tại Trung tâm Y tế Trà Cú, tỉnh Trà Vinh năm 2022", Tạp chí Y Dược học Cần Thơ, 61, 50-56, 2023.
[8] D.S. Rata Mohan, S. Jawahir, A. Manual,... "Gender differences in health-seeking behaviour: insights from the National Health and Morbidity Survey 2019", BMC Health Serv Res, 25, 1, 900, 2025. DOI: 10.1186/s12913-025-13020-0:
[9] P.H. Thái, T.T.C. Khánh, N.T.H. Hạnh,... "Phân tích hiệu quả can thiệp dược lâm sàng về các vấn đề liên quan đến thời điểm dùng-cách dùng thuốc ở bệnh nhân cao tuổi điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Đa khoa Đống Đa", Journal of 108-Clinical Medicine and Phamarcy, 2024.
[10] M.A. Khan, M.J. Hashim, H. Mustafa,... "Global Epidemiology of Ischemic Heart Disease: Results from the Global Burden of Disease Study", Cureus, 12, 7, e9349, 2020. DOI: 10.7759/cureus.9349:
[11] E.R. Hajjar, A.C. Cafiero, và J.T. Hanlon, "Polypharmacy in elderly patients", Am J Geriatr Pharmacother, 5, 4, 345-51, 2007. DOI: 10.1016/j.amjopharm.2007.12.002:
[12] T.T. Lê và H.T. Nguyễn, "Khảo sát các vấn đề liên quan đến thuốc trên bệnh nhân điều trị ngoại trú tại một bệnh viện đa khoa thuộc thành phố Thủ Đức", Tạp chí Y học Việt Nam, 518, 1, 2022.
[13] Đ.T. Nghĩa, H.K. Hiệu, V.P. Đạt, và T.Y. Hảo, "Khảo sát các vấn đề liên quan đến thuốc trên bệnh nhân lao và bệnh phổi tại một bệnh viện thuộc tỉnh Kiên Giang năm 2024", Tạp Chí Khoa học Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng, 35, 63-70, 2025. 10.59294/HIUJS2025009:
Tải xuống
Tải file: 0



