Đánh giá sự phụ thuộc trong hoạt động tự chăm sóc hằng ngày của người cao tuổi điều trị ngoại trú tại Trạm Y tế xã Phú Hòa Đông, Thành phố Hồ Chí Minh

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Già hóa dân số đang gia tăng nhanh trên toàn cầu và Việt Nam là một trong những quốc gia có tốc độ già hóa nhanh nhất. Người cao tuổi (NCT) thường suy giảm khả năng thực hiện các hoạt động tự chăm sóc hằng ngày, tạo gánh nặng cho gia đình và xã hội. Mục tiêu: (1) Xác định tỉ lệ mức độ phụ thuộc của NCT trong hoạt động tự chăm sóc hằng ngày; (2) Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến mức độ phụ thuộc đó. Đối

tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang mô tả trên 373 NCT từ 60 tuổi trên địa bàn xã Phú Hòa Đông, Thành phố Hồ Chí Minh (tháng 8/2025). Công cụ thu thập là bảng câu hỏi có cấu trúc kết hợp thang điểm Barthel Index (BI). Số liệu phân tích bằng phần mềm SPSS 20. Kết quả: Trong số 373 NCT tham gia, tỷ lệ phụ thuộc hoàn toàn chiếm 2.7%, phụ thuộc nghiêm trọng 18.5%, phụ thuộc vừa phải 19.8%, phụ thuộc nhẹ 10.2% và độc lập hoàn toàn 48.8%. Các yếu tố liên quan có ý nghĩa thống kê (p < 0.05) gồm: Nhóm tuổi, bệnh lý kèm theo (đột quỵ, đau khớp, loãng xương), tiền sử té ngã và việc sử dụng dụng cụ hỗ trợ. Kết luận: Tỷ lệ NCT có mức độ phụ thuộc đáng kể trong hoạt động hằng ngày tại cộng đồng chiếm hơn 50%. Cần tăng cường các chương trình phòng ngừa té ngã và quản lý bệnh mạn tính tại tuyến y tế cơ sở.

Abstract

Background: Population ageing is accelerating globally, and Vietnam is among the fastest-ageing countries. Elderly people often experience declining ability to perform daily self-care activities, creating burdens on families and society. Objectives: (1) To determine the prevalence of dependency in daily self-care activities among elderly people. (2) To identify associated factors with dependency in daily self-care activities among elderly people. Materials and methods: A descriptive cross-sectional study was conducted on 373 elderly (≥ 60 years) at Phu Hoa Dong Health Station, Ho Chi Minh City (August 2025). A structured questionnaire incorporating the Barthel Index (BI) was used. Data were analyzed using SPSS 20. Results: Of 373 participants, 2.7% were completely dependent, 18.5% severely dependent, 19.8% moderately dependent, 10.2% mildly dependent, and 48.8% fully independent. Factors significantly associated with dependency (p < 0.05) included age group, comorbidities (stroke, arthritis, osteoporosis), fall history, and use of assistive devices. Conclusion: Over 50% of communitydwelling elderly had meaningful dependency in daily activities. Strengthening fall prevention programs and chronic disease management at primary healthcare level is essential.