Tình hình tuân thủ điều trị của người bệnh đái tháo đường tuýp 2 điều trị ngoại trú

Các tác giả

  • Mai Thị Thanh Tâm Bệnh viện Hoàn Mỹ Thủ Đức
  • Nguyễn Thành Đức Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng
  • Nguyễn Minh Trí Bệnh viện Hoàn Mỹ Thủ Đức
DOI: https://doi.org/10.59294/HIUJS2026053

Từ khóa:

tuân thủ điều trị, đái tháo đường, điều trị ngoại trú

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Đái tháo đường là một tình trạng rối loạn chuyển hóa xảy ra lâu dài, không lây nhiễm có tốc độ gia tăng nhanh chóng, trở thành một vấn đề sức khỏe báo động trên phạm vi toàn cầu. Mục tiêu: xác định tỷ lệ người bệnh đái tháo đường tuýp 2 tuân thủ điều trị ngoại trú và một số yếu tố liên quan đến không tuân thủ. Đối tượng và phương pháp: Thiết kế nghiên cứu cắt ngang mô tả, được triển khai tại Bệnh viện HMTĐ trong thời gian từ tháng 4 đến tháng 7 năm 2025, thực hiện trên 352 người bệnh từ 18 tuổi trở lên, đã được chẩn đoán đái tháo đường tuýp 2 và đang được điều trị ngoại trú từ 6 tháng trở lên. Các đối tượng đều có khả năng giao tiếp để trả lời câu hỏi và tự nguyện đồng ý tham gia nghiên cứu. Kết quả: Tỷ lệ NB thực hành tuân thủ đầy đủ cả bốn chế độ chỉ đạt 30.68%. Trong khi tỷ lệ tuân thủ điều trị bằng thuốc đạt cao nhất với 80.11%. Tỷ lệ tuân thủ chế độ dinh dưỡng và tuân thủ hoạt động thể lực đều đạt 75.28%. Tỷ lệ tuân thủ theo dõi đường huyết và khám định kỳ chỉ đạt 50.57%. Kết luận: Mặc dù tỷ lệ tuân thủ từng phần điều trị tương đối cao, song tỷ lệ tuân thủ toàn diện vẫn ở mức thấp.

Abstract

Background: Diabetes mellitus is a long-term, non-communicable metabolic disorder with a rapidly increasing prevalence, becoming a major global public health concern. Objective: To determine the rate of treatment adherence among outpatients with type 2 diabetes mellitus and to identify factors associated with non-adherence. Methods: A descriptive cross-sectional study was conducted at HMTĐ Hospital from April to July 2025. The study included 352 patients aged 18 years and older who had been diagnosed with type 2 diabetes mellitus and had received outpatient treatment for at least six months. All participants were able to communicate, respond to the interview questions, and voluntarily agreed to participate in the study. Results: The proportion of patients who fully adhered to all four treatment regimens was only 30.68%. Medication adherence showed the highest rate at 80.11%. Adherence to dietary recommendations and physical activity both reached 75.28%. However, adherence to blood glucose monitoring and regular follow-up visits was relatively low, accounting for only 50.57%. Conclusion: Although adherence to individual components of diabetes management was relatively high, the overall comprehensive adherence rate remained low.

Tài liệu tham khảo

[1] International Diabetes Federation, IDF Diabetes Atlas, 9th ed. Brussels, Belgium: International Diabetes Federation, 2019.

[2] Đinh T. Mai, L. Đình Thanh, và T. Sơn, “Nghiên cứu sự tuân thủ điều trị của người bệnh đái tháo đường Type 2 điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Thống Nhất, năm 2023”, HIUJS, số 28, tr 27-36, tháng 3/2024.

[3] International Diabetes Federation, “Facts & figures,” 2021. [Online]. Available: https://idf.org. [Accessed: Mar. 13, 2026].

[4] J. Harreiter and M. Roden, “Diabetes mellitus: definition, classification, diagnosis, screening and prevention,” Wiener Klinische Wochenschrift, vol. 135, no. 1, pp. 7-17, 2023. doi: 10.1007/s00508- 022-02122-y.

[5] Bộ Y tế, “Việt Nam hiện tỷ lệ người mắc bệnh đái tháo đường đang gia tăng nhanh,” Cổng thông tin điện tử Bộ Y tế, Hà Nội, Việt Nam, 2023. [Online]. Available: https://moh.gov.vn

[6] P. T. H. Trang và cộng sự, “Thực trạng tuân thủ điều trị của người bệnh đái tháo đường type 2 điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh,” Tạp chí Khoa học Điều dưỡng, Tập 6, Số 2, 2023. doi: 10.54436/ jns.2023.02.573.

[7] P. T. L. Phương và cộng sự, “Mức độ tuân thủ điều trị thuốc của người bệnh đái tháo đường type 2 điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Đại học Y Hà Nội,” Tạp chí Nghiên cứu Y học, Tập 185, Số 12, tr. 173-179, 2024.

[8] Đ. V. Chiến và cộng sự, “Thực trạng tuân thủ điều trị của người bệnh đái tháo đường type 2 được điều trị ngoại trú bằng metformin tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108,” Tạp chí 108 Y học Dược lâm sàng, Tập 17, Số 3, tr. 36-40, 2022.

[9] N. T. Thúy và cộng sự, “Đánh giá mức độ tuân thủ chế độ ăn của người bệnh đái tháo đường type 2,” Tạp chí Y Dược Thực hành 175, Tập 29, Số 3, tr. 30-41, 2022.

[10] J. Huang et al., “Medication adherence and associated factors in patients with type 2 diabetes: A structural equation model,” Frontiers in Public Health, vol. 9, 2021. doi: 10.3389/fpubh.2021.730845.

[11] T. N. Duy và cộng sự, “Tỷ lệ tuân thủ điều trị và các yếu tố liên quan ở người bệnh đái tháo đường type 2 điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh năm 2024,” Tạp chí Y học Việt Nam, Tập 547, Số 3, tr. 162-166, 2024.

[12] R. R. Bai and R. Kumar, “Perceived dietary adherence and its barriers to dietary recommendations among type 2 diabetes mellitus patients,” Journal of Nursing and Healthcare, vol. 6, no. 3, pp. 1-5, 2020.

[13] N. H. M. Châu và cộng sự, “Nghiên cứu thực trạng tuân thủ điều trị và một số yếu tố liên quan ở người bệnh đái tháo đường type 2 điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Lê Văn Việt,” Tạp chí Y học Cộng đồng, Tập 65, Số 6, tr. 185-191, 2024.

[14] N. H. Chương và cộng sự, “Nghiên cứu tình hình và một số yếu tố liên quan đến tuân thủ điều trị trên bệnh nhân đái tháo đường type 2 điều trị ngoại trú tại huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương,” Tạp chí Y học Việt Nam, Tập 539, Số 1, tr. 209-214, 2023.

[15] W. Simegn et al., “Adherence to self-care practice among type 2 diabetes mellitus patients using the theory of planned behavior and health belief model at comprehensive specialized hospitals of Amhara region, Ethiopia: Mixed method,” Patient Preference and Adherence, vol. 17, pp. 3367-3389, Dec. 2023. doi: 10.2147/PPA.S428533.

Tải xuống

Số lượt xem: 0
Tải xuống: 0

Đã xuất bản

24.05.2026

Cách trích dẫn

[1]
M. T. T. Tâm, N. T. Đức, và N. M. Trí, “Tình hình tuân thủ điều trị của người bệnh đái tháo đường tuýp 2 điều trị ngoại trú”, HIUJS, số 41, tr 55–62, tháng 5 2026.

Số

Chuyên mục

Y HỌC

Các bài báo tương tự

Bạn cũng có thể bắt đầu một tìm kiếm tương tự nâng cao cho bài báo này.