Suy giảm chức năng nuốt ở người cao tuổi: Tổng quan mô tả
DOI:
https://doi.org/10.59294/HIUJS2026067Từ khóa:
lão nha, nuốt, vận động môi lưỡi, suy giảm chức năng nuốt, già hóa dân sốTóm tắt
Đặt vấn đề: Suy giảm chức năng nuốt là vấn đề thường gặp ở người cao tuổi do quá trình lão hóa, ảnh hưởng trực tiếp đến tình trạng dinh dưỡng và chất lượng cuộc sống. Bài báo này trình bày tổng quan sinh lý nuốt, mô tả suy giảm chức năng nuốt liên quan đến lão hóa và tổng hợp các phương pháp khảo sát, đánh giá chức năng nuốt hiện nay. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu tổng quan mô tả các tài liệu khoa học trong và ngoài nước liên quan đến suy giảm chức năng nuốt ở người cao tuổi và các phương pháp đánh giá chức năng nuốt. Kết quả: Suy giảm chức năng nuốt ở người cao tuổi liên quan đến biến đổi sinh lý do lão hóa, các vấn đề răng miệng và bệnh lý thần kinh - toàn thân. Các phương pháp sàng lọc như EAT-10 và RSST có giá trị phát hiện sớm. FEES và VFSS là các công cụ đánh giá chuyên sâu được khuyến cáo trong thực hành lâm sàng. Kết luận: Suy giảm chức năng nuốt ở người cao tuổi cần được sàng lọc sớm góp phần cải thiện tình trạng dinh dưỡng và chất lượng sống.
Tài liệu tham khảo
[1] World Health Organization, Ageing and Health, 2022. https://www.who.int/news-room/factsheets/detail/ageing-and-health, truy cập 13:00, 01/12/2025.
[2] Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, “Việt Nam có tốc độ già hóa dân số nhanh nhất thế giới,” 2019.
[3] X. Ding, J. Gao, C. Xie, et al., “Prevalence and clinical correlation of dysphagia in Parkinson disease: a study on Chinese patients,” Eur. J. Clin. Nutr., vol. 72, pp. 82-86, 2018.
[4] R. Martino, N. Foley, S. Bhogal, M. Diamant, M. Speechley, and R. Teasell, “Dysphagia after stroke: incidence, diagnosis, and pulmonary complications,” Stroke, vol. 36, no. 12, pp. 2756-2763, 2005.
[5] N. T. T. Hien, T. H. Thong, L. T. Tung, et al., “Dysphagia and associated factors among patients with acute ischemic stroke in Vietnam,” Ann. Med. Surg., vol. 84, 2022.
[6] P. P. Zhang et al., "Diagnostic Accuracy of the Eating Assessment Tool-10 (EAT-10) in Screening Dysphagia: A Systematic Review and Meta-Analysis," (in eng), Dysphagia, vol. 38, no. 1, pp. 145-158, Feb 2023.
[7] P. C. Belafsky et al., "Validity and reliability of the Eating Assessment Tool (EAT-10)," (in eng), Ann Otol Rhinol Laryngol, vol. 117, no. 12, pp. 919-24, Dec 2008.
[8] P. Clavé and R. Shaker, "Dysphagia: current reality and scope of the problem," (in Eng), Nat Rev Gastroenterol Hepatol, vol. 12, no. 5, pp. 259-70, May 2015.
[9] L. W. Baijens, P. Clavé, P. Cras, et al., “Oropharyngeal dysphagia as a geriatric syndrome,” Clin. Interv. Aging, vol. 11, pp. 1403-1428, 2016.
[10] M. Arnold, K. Liesirova, A. Broeg-Morvay, et al., “Dysphagia in acute stroke: incidence, burden and impact on clinical outcome,” PLoS One, vol. 11, no. 2, p. e0148424, 2016.
[11] R. H. Affoo, N. Foley, R. Garrick, W. L. Siqueira, and R. E. Martin, “Meta-analysis of salivary flow rates in young and older adults,” J. Am. Geriatr. Soc., vol. 63, no. 10, pp. 2142-2151, 2015.
[12] B. Martin-Harris and B. Jones, “The videofluorographic swallowing study,” Phys. Med. Rehabil. Clin. N. Am., vol. 19, no. 4, pp. 769-785, 2008.
[13] A. Nacci, F. Ursino, R. La Vela, et al., “Fiberoptic endoscopic evaluation of swallowing (FEES): proposal for informed consent,” Acta Otorhinolaryngol. Ital., vol. 28, pp. 206-211, 2008.
[14] K. Oguchi, E. Saitoh, M. Mizuno, M. Baba, M. Okui, and M. Suzuki, “The Repetitive Saliva Swallowing Test (RSST) as a screening test of functional dysphagia: normal values,” Jpn. J. Rehabil. Med., vol. 37, pp. 375-382, 2000.
[15] Cichero JAY, Lam P, Steele CM, et al., “ Development of International Terminology and Definitions for Texture-Modified Foods and Thickened Liquids Used in Dysphagia Management: The IDDSI Framework,” Dysphagia, 32(2):293-314, 2017.
