Thiên Y A Na và yếu tố nhân hòa trên xứ trầm hương
DOI:
https://doi.org/10.59294/HIUJS.23.2023.346Từ khóa:
Thiên Y A Na, Thánh mẫu, nhân hòa, Khánh Hòa, Pô Inư Nagar, ChămTóm tắt
Tư tưởng nhân hòa bao hàm nội dung con người cần sống hòa hợp với tự nhiên và dung hòa trong các mối quan hệ xã hội để cùng tồn tại và phát triển. Văn hóa cộng cư dung hòa của người Việt đã giúp kết nối, giao thoa và tiếp biến văn hóa giữa hai tộc người Việt - Chăm. Có thể nói, văn hóa dung hòa Việt tộc và sự tương đồng trong yếu tố Mẫu, đã biến nữ thần Pô Inư Nagar, Bà mẹ Chăm trở thành Thiên Y A Na, Thánh Mẫu Việt khi người Việt đến sinh sống ở Khánh Hòa. Và ngược lại, chính niềm tin và sức sống mãnh liệt trong tín ngưỡng thờ Thiên Y A Na của người Việt ở Nam Trung Bộ đã góp phần thúc đẩy yếu tố nhân hòa, làm cho nó sâu sắc hơn trên đất Khánh Hòa.
Tài liệu tham khảo
[1] Quách Tấn, Xứ Trầm Hương, Nha Trang 1969. Khánh Hòa: Nxb Tổng Hợp Khánh Hoà, 1992.
[2] Herbert Blumer, Symbolic Interactionism - Perspective and Method, University of California Press, © 1969 by Prentice-Hall, Inc., Englewood Cliffs, New Jersey.
[3] Mikhail Epstein & Ellen E. Berry, “Chapter 2: Collective Improvisation and Transcultural Consciousness”, Transcultural Experiments; Russian and American Models of Creative Communication, Palgrave Macmillan; 1st edition 1999.
[4] Lý Minh Tuấn, Vận dụng chữ Hòa trong đời sống, trong Triết lý Chữ Hòa trong Nho Giáo, Nxb Đông Phương, 2011.
[5] Đinh Thị Trang, “Thiên Y Ana và Sự tiếp giao văn hóa tại các miếu thờ trên địa bàn quận Ngũ Hành Sơn”, Tạp chí Non Nước, số 256; tháng 06/2019.
[6] Trí Bửu, “Thánh Mẫu Thiên Y A Na - Bà Mẹ Xứ Sở”; 02/04/2014. [Trực tuyến]. Địa chỉ: https://phatgiao.org.vn/thanh-mau-thien-y-a-na-ba-me-xu-so-d14037.html. [Truy cập 11/05/2023].
