KHẢO SÁT GIÁ TRỊ TEST NHANH KHÁNG NGUYÊN, KHÁNG THỂ TRONG CHẨN ĐOÁN SỐT XUẤT HUYẾT DENGUE TẠI BỆNH VIỆN QUẬN BÌNH THẠNH
DOI:
https://doi.org/10.59294/HIUJS.KHTT.2026.006Từ khóa:
sốt xuất huyết, test nhanh Citest, virus Dengue, NS1AgTóm tắt
Đặt vấn đề: Sốt xuất huyết Dengue (SXHD) là bệnh truyền nhiễm do virus Dengue gây nên. Chẩn đoán SXHD bằng kỹ thuật RT-PCR cho kết quả có độ nhạy và độ đặc hiệu cao nhưng đòi hỏi thời gian dài và thiết bị phức tạp, trong khi đó sử dụng test nhanh chẩn đoán cho kết quả nhanh chóng với kỹ thuật đơn giản. Mục tiêu nghiên cứu: (1) Xác định tỷ lệ dương tính với test nhanh Dengue Citest và mối liên quan với một số đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng trên bệnh nhân được chẩn đoán lâm sàng sốt xuất huyết Dengue. (2) Xác định tỷ lệ nhiễm virus Dengue bằng Realtime RT-PCR và MAC-ELISA trên bệnh nhân được chẩn đoán lâm sàng sốt xuất huyết Dengue. (3) Đánh giá giá trị chẩn đoán của test nhanh Dengue Citest thông qua chỉ số độ nhạy, độ đặc hiệu, tỷ lệ âm tính giả, dương tính giả so với Realtime RT-PCR và MAC-ELISA. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Thiết kế nghiên cứu cắt ngang, sử dụng 173 mẫu máu của người bệnh nhiễm sốt xuất huyết Dengu thực hiện xét nghiệm test nhanh Citest, Realtime RT-PCR và MAC-ELISA. Kết quả: Tỷ lệ bệnh nhân dương tính với NS1Ag và Dengue IgG/IgM lần lượt là 42.2% và 10.4%. Tỷ lệ dương tính và âm tính của Realtime RT-PCR và MAC-ELISA với virus Dengue là 17.9% và 82.1%. Test nhanh NS1Ag, Dengue IgG/IgM có độ nhạy, độ đặc hiệu là 100% - 70.42%; 58.06% - 100%. Kết luận: Test nhanh Dengue NS1Ag Citest có độ nhạy cao phù hợp nhu cầu sàng lọc. Test Dengue IgG/IgM Citest có độ đặc hiệu cao phù hợp để hỗ trợ chẩn đoán bệnh.
Tài liệu tham khảo
[1] World Health Organization, "Dengue-and-severe-Dengue," 2025. [Online]. Available: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/Dengue-and-severe-Dengue.
[2] Bộ Y tế, "Hướng dẫn chẩn đoán, điều trị Sốt xuất huyết Dengue," Quyết định số 2760/QĐ-BYT, 2023.
[3] V. T. Q. Hương et al, "Đánh giá bộ sinh phẩm Platelia Dengue Ns1 Ag Elisa trong chẩn đoán bệnh sốt Dengue/sốt xuất huyết Dengue," Tạp chí Y học TP. Hồ Chí Minh, tập 13, số 1, tr.1-6, 2009.
[4] Nguyễn Giang Hòa et al, "Giá trị của kỹ thuật realtime RT-PCR chẩn đoán virus Dengue tại khoa cấp cứu, bệnh viện Quân y 103 năm 2017," Tạp chí Y học quân sự, số 4, tr. 62-68, 2018.
[5] Nguyễn Minh Hà et al, "Giá trị chẩn đoán lâm sàng của xét nghiệm nhanh phát hiện kháng nguyên NS1 và xét nghiệm nhanh phát hiện kháng thể IgM đặc hiệu virus Dengue trong huyết tương người bệnh sốt xuất huyết Dengue," Tạp chí Y học Việt Nam, tập 529, tr. 267-271, 2023, doi: https://doi.org/10.51298/vmj.v529i2.6504.
[6] T. X. Huy, N. V. Trọng, and N. V. Nguyên, "Một số đặc điểm của nhiễm virus sốt xuất huyết trên bệnh nhân đến khám và điều trị tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 từ ngày 7/5/2017 đến ngày 30/09/2017," Tạp chí y dược lâm sàng 108, tập 13, số 2, tr. 75-80, 2017.
[7] Bộ Y tế, "Sổ tay hướng dẫn đánh giá việc thực hiện tiêu chí đánh giá mức chất lượng phòng xét nghiệm y học," Quyết định số 2429/QĐ-BYT, 2017.
[8] I. G. A. A. E. P. Sunari et al, "Positive NS1 Antigen in Non-Dengue Virus Infection Serum: Possible Reasons for the Discrepancy with DENV PCR Results," Pharmacognosy Journal, tập 16, số 4, tr. 923-926, 2024, doi: 10.5530/pj.2024.16.149.
[9] L.-T. Liu et al, "Performance comparison of two dengue NS1 rapid diagnostic tests against RTPCR: Sensitivity and specificity across infections and timeframes," J Infect Public Health, tập 18, số 11, p. 102919, 2025, doi: 10.1016/j.jiph.2025.102919.
[10] H. C. Thanh, T. V. Trầm, và Đ. V. Dũng, "Giá trị của xét nghiệm nhanh phát hiện kháng nguyên NS1 trong 72 giờ đầu trên bệnh nhi theo dõi sốt xuất huyết Dengue tại Tiền Giang," Tạp chí Y học Việt Nam, tập 436, số 2, tr. 152-156, 2018.
