Yếu tố ảnh hưởng đến kiểm soát đường huyết ở bệnh nhân đái tháo đường type 2 ngoại trú - Linh, Trần Hà; Thắm, Phạm Hồng; Hương, Nguyễn Thị Thu (Tạp Chí Khoa học Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng, 2025)
Đặt vấn đề: Việc dùng thuốc an toàn, hợp lý và hiệu quả giúp đạt mục tiêu trong kiểm soát đường huyết cho bệnh nhân đái tháo đường tuýp 2 điều trị ngoại trú. Mục tiêu: Xác định tỷ lệ các thuốc sử dụng trên bệnh nhân đái tháo đường tuýp 2 điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Nhân Dân Gia Định và đánh giá hiệu quả trên glucose huyết đói và HbA1c đạt mục tiêu điều trị trong vòng 6 tháng và phân tích các yếu tố ảnh hưởng. Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang, theo dõi dọc và lấy mẫu hồi cứu 394 đơn thuốc của bệnh nhân đái tháo đường tuýp 2 điều trị ngoại trú tại Bệnh viện từ tháng 01/2023 đến tháng 12/2023. Kết quả: Bệnh nhân có độ tuổi trung bình là 64.87 với tỷ lệ cao nhất ở nhóm tuổi ≥ 60 (71.3 %) và bệnh nhân nữ nhiều hơn nam (57.6% so với 42.4%). Rối loạn lipid máu và tăng huyết áp là 2 bệnh mắc kèm thường gặp lần lượt là 95.7% và 90.1%. Nhóm biguanid được sử dụng nhiều nhất (84.8%), tiếp đến là nhóm sulfonyurea (54.8%), acarbose (27.2%), insulin (24.6%), SGLT-2i (3.3%) và repaglinide chiếm tỷ lệ thấp nhất (2.0%). Bệnh nhân được chỉ định phối hợp 2 thuốc chiếm tỷ lệ cao nhất (41.9%), trong đó metformin - gliclazide chiếm 29.7%. Giá trị glucose huyết đói trung bình của mẫu nghiên cứu khi so sánh giữa 2 thời điểm T0 và T6 (sau 6 tháng) có cải thiện và đạt ý nghĩa thống kê (p < 0.05). Ở phác đồ đơn trị có tỷ lệ bệnh nhân đạt mục tiêu glucose huyết đói và HbA1c cao vào thời điểm T0 có ý nghĩa thống kê (p < 0.05), lần lượt là 72.4% và 77.2%. Tỷ lệ đạt mục tiêu glucose huyết đói tăng ở thời điểm T6 (61.4% lên 68.3%), HbA1c giảm nhẹ (66.2% xuống 66.0%). Kết quả phân tích hồi quy logistic đơn biến cho thấy tuổi tác và nhóm bệnh mắc kèm có ảnh hưởng đến mục tiêu kiểm soát HbA1c (p < 0.05). Kết quả phân tích hồi quy logistic đa biến cho thấy tuổi tác, số lượng bệnh mắc kèm và phác đồ điều trị là các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng đạt HbA1c mục tiêu (p < 0.05). Kết luận: Tỷ lệ bệnh nhân đạt mục tiêu cải thiện glucose huyết đói tăng từ sau 6 tháng, tuy nhiên HbA1c không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê. Mục tiêu điều trị cần được cá thể hóa, đối với bệnh nhân cao tuổi hoặc có bệnh lý kèm theo. Việc theo dõi FBG và HbA1c và hoạt tăng cường tư vấn và giáo dục bệnh nhân về tuân thủ điều trị là cần thiết trong kiểm soát bệnh lý đái tháo đường tuýp 2. Từ khóa: Đái tháo đường tuýp 2, bệnh nhân điều trị ngoại trú, glucose huyết đói, HbA1c.